Zgodnie z rozporządzeniem MZ z dnia 3 lipca 2002 r., PN-ISO 11014-1 i Dyrektywą 91/155/EEC
KARTA CHARAKTERYSTYKI
SUBSTANCJI NIEBEZPIECZNEJ
Wydanie: I
Data wydania: 20.11.02
Strona/stron 1/10
Nazwa:
1. IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI
Nazwa produktu: Chlor
Wzór chemiczny: Cl2
Producent:
2. SKŁAD I INFORMACJA O SKŁADNIKACH
Składnik stwarzający zagrożenie:
Nazwa chemiczna
% wag.
Symbol ostrzegawczy
Symbole zagrożenia (R)
chlor
100
7782-50-5
231-959-5
T
23-36/37/38
3. IDENTYFIKACJA ZAGROŻEŃ
Substancja niebezpieczna w myśl dyrektywy 1999/45/EEG.
Identyfikacja zagrożeń:
ZAGROŻENIE POŻAROWE: Substancja niepalna. Gaz cięższy od powietrza – gromadzi się przy powierzchni i w dolnych partiach pomieszczeń.
ZAGROŻENIE TOKSYKOLOGICZNE: Chlor jest gazem toksycznym i silnie drażniącym. Chlor jest jednym z niebezpieczniejszych zagrożeń powszechnych, ze względu na ogromny zakres stosowania i częstotliwość jego przewożenia różnymi środkami transportu.
ZAGROŻENIE EKOTOKSYKOLOGICZNE: Chlor działa toksycznie na organizmy żywe, w szczególności organizmy wodne.
4. PIERWSZA POMOC
Uwaga: W pierwszej kolejności należy wyprowadzić poszkodowaną osobę ze skażonego chlorem środowiska. Ułożyć na lewym boku z głową skierowaną w dół. Skontaktować się z lekarzem (ratujący muszą być wyposażeni w ochrony dróg oddechowych zapewniające dopływ świeżego powietrza oraz być połączeni liną, w ostateczności czas przebywania w skażonej atmosferze musi być ograniczony do czasu trwania zatrzymania oddechu).
Zatrucie inhalacyjne:
1.
Wyprowadzić poszkodowaną osobę na świeże powietrze.
2.
Utrzymywać drożność dróg oddechowych. W ciężkich zatruciach natychmiast podawać tlen. Zaleca się również wdychanie par alkoholu lub mieszaniny pary wodnej i alkoholu. Wiele źródeł zaleca (w razie grożącego obrzęku płuc) upust 400-700 cm3 krwi, ale można do tego zabiegu przystąpić po wyprowadzeniu zatrutego z szoku.
3
Bezwzględnie zapewnić pomoc lekarską.
Skażenie oczu:
Przemyć skażone oczy większą ilością letniej wody przez 15 minut lub 0,9% roztworem soli kuchennej (najlepiej wyjałowionej), przy wywiniętych powiekach.
Zapewnić pomoc okulisty.
Skażenie skóry:
Zdjąć skażone ubranie. Oczyścić mechanicznie skażoną skórę, przemyć dużą ilością wody, a następnie wodą z łagodnym mydłem.
W przypadku gdy podrażnienie skóry nie mija, skonsultować się z lekarzem dermatologiem.
5. POSTĘPOWANIE W PRZYPADKU POŻARU
Zagrożenia pożarowe:
Gaz niepalny. Butle narażone na działanie ognia lub wysokiej temperatury bezzwłocznie usunąć poza obszar zagrożenia. Nagrzane pojemniki pękają, potęgując zagrożenie. Pod działaniem wysokich temperatur wydzielają się toksyczne gazy, pary, dymy i aerozole.
W przypadku pożaru sąsiednich obiektów stosować:
Środki gaśnicze w zależności od natury i rozmiarów pożaru.
Zalecenia szczegółowe:
Uwaga: W ogniu wydzielają się toksyczne gazy, pary i dymy.
Sprzęt ochronny strażaków:
Gazoszczelne kombinezony ochronne. Aparaty izolujące drogi oddechowe.
6. POSTĘPOWANIE W PRZYPADKU NIEZAMIERZONEGO UWOLNIENIA DO ŚRODOWISKA
Zalecenia ogólne:
W przypadku wydostania się większej ilości chloru do środowiska ogłosić alarm gazowy, skażony teren należy wyizolować z otoczenia, a poza jego obręb wyprowadzić osoby postronne. W pierwszej kolejności odciąć źródło skażenia środowiska. Wezwać ekipy ratownicze.
Środki ochrony osobistej:
Unikać kontaktu z uwolnionym chlorem. Stosować ubrania ochronne z tkanin odpornych na działanie chloru, rękawice ochronne, okulary ochronne w szczelnej obudowie, ochrony dróg oddechowych przed chlorem. Należy pamiętać o ograniczonym czasie działania ochronnego filtrów gazowych (filtr gazowy oznaczony kolorem szarym i literą B).
Starać się odciąć źródło skażenia środowiska (uszczelnić uszkodzone butle i umieścić w opakowaniu awaryjnym), odciąć dopływ z instalacji.
Zabezpieczenie środowiska:
Zabezpieczyć studzienki ściekowe. W przypadku skażenia wód powiadomić odpowiednie władze. Skażony grunt podlega wymianie.
Metody utylizacji:
Unieszkodliwianie na drodze termicznej – zgodnie z wymogami prawa krajowego.
7. POSTĘPOWANIE Z SUBSTANCJĄ I JEJ MAGAZYNOWANIE
Zapobieganie zatruciom:
Podczas stosowania nie jeść, nie pić, unikać kontaktów z chlorem unikać wdychania gazu i aerozoli, przestrzegać zasad higieny osobistej, stosować odzież i sprzęt ochrony osobistej, pracować w wentylowanym pomieszczeniu.
Zagadnienia pożarowe:
Substancja niepalna.
Magazynowanie:
Chlor przewożony i przechowywany jest w zbiornikach, cysternach, butlach przy ciśnieniu 22 atm i zawartości 1,25 kg ciekłego chloru na 1 dm3 objętości naczynia. Butle przechowywane są w pomieszczeniach zamkniętych, w budynkach parterowych o lekkiej konstrukcji dachu, przeznaczonych do magazynowania w nich gazów technicznych w butlach. Przy magazynowaniu chloru ciekłego w zbiornikach, należy brać pod uwagę znaczną, w porównaniu do innych gazów skroplonych, rozszerzalność objętościową chloru ciekłego w miarę jego ogrzewania. Wynosi ona 0,2%/1oC. Należy również uwzględniać małą ściśliwość tej substancji – 0,0118%/0,1 MPa. Rurociągi chloru ciekłego w instalacji powinny być wykonane ze spadkiem w kierunku zbiorników magazynowych. Po zakończeniu rozładunku nie powinien w nich pozostać chlor ciekły. Pozostawienie rurociągu całkowicie wypełnionego chlorem może spowodować rozerwanie w przypadku wzrostu temperatury, ponieważ chlor ciekły ma wysoki współczynnik rozszerzalności cieplnej.
Rurociągi chloru ciekłego zabezpiecza się z tego tytułu za pomocą komór ekspansyjnych. Szyby w oknach magazynów malowane są na kolor niebieski lub pomarańczowy w celu ochrony pomieszczeń przed bezpośrednim działaniem promieni słonecznych. Butle ustawione są pionowo, zabezpieczone przed przewróceniem się, z dala od grzejników. Chlor należy chronić przed zetknięciem z materiałami łatwo zapalającymi się i kurzącymi, jak związki organiczne, węgiel drzewny, sadza oraz większość metali i ich soli. W zetknięciu z alkoholami, eterami, węglowodorami, a szczególnie z wodorem może nastąpić wybuch.
Zasady magazynowania określa norma PN-89/C-81400.
Metody postępowania z odpadami:
Za odpad można uznać chlor, który w żadnej postaci nie nadaje się do zagospodarowania. Resztkowy chlor odstawiany jest do wskazanego przez służbę ochrony środowiska miejsca, celem utylizacji poprzez wypuszczenie z butli do roztworu tiosiarczanu sodu.
8. KONTROLA NARAŻENIA I ŚRODKI OCHRONY INDYWIDUALNEJ
Rozwiązania techniczne: Stosowanie się do rygorów bezpiecznej pracy (ochrony osobiste, wentylacja wyciągowa, brak możliwości skażenia kanalizacji i otaczającego środowiska). Wszelkie manipulacje wykonywać pod czynnym dygestorium. Odpadki umieszczać w oddzielnym, oznakowanym, szczelnym pojemniku.
Ochrony osobiste:
Drogi oddechowe:
Maski ochronne z filtrami par rozpuszczalników organicznych i cząsteczkowych (filtr gazowy oznaczony kolorem szarym i literą B).
...
nfffmfpowea