MCH-R1-N(1).pdf

(384 KB) Pobierz
EGZAMIN MATURALNY
W ROKU SZKOLNYM 2016/2017
FORMUŁA OD 2015
(„NOWA MATURA”)
CHEMIA
POZIOM ROZSZERZONY
ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ
ARKUSZ MCH-R1
MAJ 2017
Ogólne zasady oceniania
Schemat punktowania zawiera przykłady poprawnych rozwiązań zadań otwartych.
Rozwiązania te określają wyłącznie zakres merytoryczny odpowiedzi i nie są
ścisłym
wzorcem oczekiwanych sformułowań.
Wszystkie merytorycznie poprawne odpowiedzi,
spełniające warunki zadania ocenione są pozytywnie
– również te nieprzewidziane jako
przykładowe odpowiedzi w schematach punktowania. Odpowiedzi nieprecyzyjne,
dwuznacznie, niejasno sformułowane uznaje się za błędne.
Zdający otrzymuje punkty za odpowiedzi, w których została pokonana zasadnicza trudność
rozwiązania zadania, np. w zadaniach, w których zdający samodzielnie formułuje odpowiedzi
– uogólnianie, wnioskowanie, uzasadnianie, w zadaniach doświadczalnych – zaprojektowanie
eksperymentu, rachunkowych – zastosowanie poprawnej metody
łączącej
dane z szukaną.
Zdający otrzymuje punkty tylko za poprawne rozwiązania, precyzyjnie odpowiadające
poleceniom zawartym w zadaniach.
•
Gdy do jednego polecenia zdający podaje kilka odpowiedzi, z których jedna jest
poprawna, a inne błędne, nie otrzymuje punktów za
żadną
z nich. Jeżeli zamieszczone
w
odpowiedzi
informacje
(również
dodatkowe,
które
nie
wynikają
z treści polecenia)
świadczą
o zasadniczych brakach w rozumieniu omawianego
zagadnienia i zaprzeczają udzielonej poprawnej odpowiedzi, to za odpowiedź taką zdający
otrzymuje 0 punktów.
•
Rozwiązanie zadania na podstawie błędnego merytorycznie założenia uznaje się w całości
za niepoprawne.
•
Rozwiązania zadań doświadczalnych (spostrzeżenia i wnioski) oceniane są wyłącznie
wtedy, gdy projekt doświadczenia jest poprawny, czyli np. prawidłowo zostały dobrane
odczynniki. Jeżeli polecenie brzmi:
Zaprojektuj doświadczenie ….,
to w odpowiedzi
zdający powinien wybrać właściwy odczynnik z zaproponowanej listy i wykonać kolejne
polecenia. Za spostrzeżenia i wnioski będące konsekwencją niewłaściwie
zaprojektowanego doświadczenia (np. błędnego wyboru odczynnika) zdający nie
otrzymuje punktów.
W zadaniach, w których należy dokonać wyboru – każdą formę jednoznacznego
wskazania (numer doświadczenia, wzory lub nazwy reagentów) należy uznać za
pokonanie zasadniczej trudności tego zadania.
•
W rozwiązaniach zadań rachunkowych oceniane są: metoda (przedstawiony tok
rozumowania), wykonanie obliczeń i podanie wyniku z jednostką i odpowiednią
dokładnością.
•
Wynik liczbowy wielkości mianowanej podany bez jednostek lub z niepoprawnym
ich zapisem jest błędny.
•
Jeżeli polecenie brzmi:
Napisz równanie reakcji w formie ….,
to w odpowiedzi zdający
powinien napisać równanie reakcji w podanej formie z uwzględnieniem bilansu masy
i
ładunku.
Notacja:
•
Za napisanie wzorów strukturalnych zamiast wzorów półstrukturalnych (grupowych) lub
sumarycznych oraz wzorów półstrukturalnych (grupowych) zamiast sumarycznych nie
odejmuje się punktów.
•
Zapis „↑”, „↓” w równaniach reakcji nie jest wymagany.
•
W równaniach reakcji, w których ustala się stan równowagi, brak „⇄” nie powoduje
utraty punktów.
•
Strona 2 z 31
Zadanie 1.1. (0–1)
Wymagania ogólne
I. Wykorzystanie
i tworzenie informacji.
II. Rozumowanie
i zastosowanie nabytej
wiedzy do
rozwiązywania
problemów.
Wymagania szczegółowe
IV etap edukacyjny – poziom rozszerzony
2. Struktura atomu – jądro i elektrony. Zdający:
2.4) określa przynależność pierwiastków do bloków
konfiguracyjnych:
s, p
i
d
układu okresowego (konfiguracje
elektronów walencyjnych).
2.5) wskazuje na związek pomiędzy budową atomu
a położeniem pierwiastka w układzie okresowym.
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne uzupełnienie wszystkich komórek tabeli.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
Symbol pierwiastka
pierwiastek X
pierwiastek Z
Zadanie 1.2. (0–1)
II. Rozumowanie
i zastosowanie nabytej
wiedzy do
rozwiązywania
problemów.
Se
Cr
Numer grupy
16
6
Symbol bloku
p
d
IV etap edukacyjny – poziom rozszerzony
2. Struktura atomu – jądro i elektrony. Zdający:
2.2) stosuje zasady rozmieszczania elektronów na orbitalach
w atomach pierwiastków wieloelektronowych.
2.3) zapisuje konfiguracje elektronowe atomów pierwiastków do
Z=36 […], uwzględniając rozmieszczenie elektronów na
podpowłokach (zapisy konfiguracji: […] schematy klatkowe).
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne napisanie konfiguracji elektronowej (zapis graficzny) atomu w stanie
podstawowym chromu z uwzględnieniem numerów powłok i symboli podpowłok.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
↑↓
↑↓
↑↓ ↑↓ ↑↓
↑↓
↑↓ ↑↓ ↑↓
↑
↑
↑
↑
↑
↑
1s
lub
↑↓
2s
↑↓
2p
↑↓ ↑↓ ↑↓
3s
↑↓
3p
↑↓ ↑↓ ↑↓
↑
3d
↑
↑
↑
↑
4s
↑
1s
2s
2p
3s
3p
4s
3d
Uwaga: zwroty strzałek mogą być przeciwne.
Strona 3 z 31
Zadanie 1.3. (0–1)
I. Wykorzystanie
i tworzenie informacji.
II. Rozumowanie
i zastosowanie nabytej
wiedzy do
rozwiązywania
problemów.
IV etap edukacyjny – poziom rozszerzony
6. Reakcje utleniania i redukcji. Zdający:
6.4) przewiduje typowe stopnie utlenienia pierwiastków na
podstawie konfiguracji elektronowej ich atomów.
III etap edukacyjny
2. Wewnętrzna budowa materii. Zdający:
2.12) […]; odczytuje z układu okresowego wartościowość
maksymalną dla pierwiastków grup […] 16. […] (względem […]
wodoru).
2.14) ustala dla […] związków dwupierwiastkowych, na
przykładzie tlenków: […] wzór sumaryczny na podstawie
wartościowości.
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne napisanie wzoru sumarycznego wodorku pierwiastka X oraz wzoru
sumarycznego tlenku pierwiastka Z.
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
Wzór sumaryczny wodorku pierwiastka X:
Wzór sumaryczny tlenku pierwiastka Z:
Zadanie 2. (0–1)
I. Wykorzystanie
i tworzenie informacji.
II. Rozumowanie
i zastosowanie nabytej
wiedzy do
rozwiązywania
problemów.
H
2
Se
lub
H
2
X
lub
SeH
2
lub
XH
2
CrO
3
lub
ZO
3
IV etap edukacyjny – poziom rozszerzony
2. Struktura atomu – jądro i elektrony. Zdający:
2.5) wskazuje na związek pomiędzy budową atomu
a położeniem pierwiastka w układzie okresowym.
7. Metale. Zdający:
7.3) analizuje i porównuje właściwości fizyczne […] metali
grup 1. i 2.
3. Wiązania chemiczne. Zdający:
3.1) przedstawia sposób, w jaki atomy pierwiastków bloku
s
[…]
osiągają trwałe konfiguracje elektronowe (tworzenie jonów).
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne uzupełnienie zdań (w dwóch akapitach).
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Strona 4 z 31
Poprawna odpowiedź
1. Lit ma wyższą wartość pierwszej energii jonizacji niż sód, ponieważ
w jego atomie elektron walencyjny znajduje się (bliżej
jądra
/ dalej od jądra) niż
elektron walencyjny w atomie sodu. Oznacza to,
że
(łatwiej /
trudniej)
oderwać
elektron walencyjny atomu litu niż elektron walencyjny atomu sodu.
2.
Wartości drugiej energii jonizacji berylu i magnezu są dużo (niższe / wyższe) niż
wartości drugiej energii jonizacji litu i sodu, ponieważ atomy litowców po utracie
jednego elektronu uzyskują trwałą konfigurację gazów szlachetnych. Atomy berylu, gdy
oddają elektrony walencyjne, przechodzą w dodatnio naładowane jony o konfiguracji
elektronowej helu, natomiast atomy magnezu – w dodatnio naładowane jony
o konfiguracji elektronowej (argonu /
neonu).
IV etap edukacyjny – poziom rozszerzony
3. Wiązania chemiczne. Zdający:
3.7) […] przewiduje wpływ rodzaju wiązania (jonowe,
kowalencyjne […]) na właściwości fizyczne substancji […].
Zadanie 3.1. (0–1)
II. Rozumowanie
i zastosowanie nabytej
wiedzy do
rozwiązywania
problemów.
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne określenie budowy chlorku arsenu(III) i za poprawne narysowanie wzoru
elektronowego (kropkowego lub kreskowego) chlorku arsenu(III).
0 p. – za odpowiedź niepełną lub błędną albo brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
Chlorek arsenu(III) ma budowę
kowalencyjną.
Wzór
Cl
As
Cl
Cl
Zadanie 3.2. (0–1)
I. Wykorzystanie
i tworzenie informacji.
IV etap edukacyjny – poziom rozszerzony
5. Roztwory i reakcje zachodzące w roztworach wodnych.
Zdający:
5.10) pisze równania reakcji […] w formie cząsteczkowej […].
Schemat punktowania
1 p. – za poprawne napisanie równania reakcji w formie cząsteczkowej.
0 p. – za błędne napisanie równania reakcji (błędne wzory reagentów, błędne współczynniki
stechiometryczne, niewłaściwa forma zapisu) albo brak odpowiedzi.
Poprawna odpowiedź
AsCl
3
+ 3H
2
O
→
H
3
AsO
3
+ 3HCl
Strona 5 z 31

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika:

Zgłoś jeśli naruszono regulamin